Sözlük

E-ticaret sözlüğü

Online satış yapanların sık karşılaştığı 39 terim ve kısa açıklamaları.

#

3D Secure: Kartla internetten ödemede, kartı veren bankanın tek kullanımlık şifreyle kart sahibini doğruladığı güvenlik adımı. Kart dolandırıcılığına karşı en önemli korumadır. Sanal POS rehberi

API: İki yazılımın birbiriyle veri alışverişi yapmasını sağlayan arayüz. Mağazanızı muhasebe, ERP ya da depo yazılımına bağlamak için kullanılır. Geliştirici ekosistemi

Cayma hakkı: Mesafeli satışta tüketicinin, genel kural olarak ürünü teslim aldıktan sonra 14 gün içinde gerekçe göstermeden sözleşmeden dönebilme hakkı. Bazı ürün türleri istisnadır. E-ticaret sitesi kurma rehberi
Chargeback (ters ibraz): Kart sahibinin bir harcamaya bankası üzerinden itiraz etmesi ve tutarın satıcıdan geri alınması süreci.

Çift onay (double opt-in): Bülten ya da kampanya izninin, kişinin e-posta adresine gönderilen onay bağlantısına basmasıyla kesinleştirilmesi. Başkasının adresiyle verilen izinleri ve yazım hatalarını ayıklar. İYS rehberi

Desi: Kargonun bir gönderinin kapladığı hacmi ağırlık birimine çevirdiği ölçü. Yurt içinde genellikle en × boy × yükseklik (cm) ÷ 3000 ile hesaplanır; ücret desi ile gerçek ağırlıktan büyük olana göre belirlenir. Desi hesaplama aracı
Dönüşüm oranı: Mağazayı ziyaret edenlerin yüzde kaçının sipariş verdiği. Ziyaret sayısına bölünen sipariş sayısıyla hesaplanır.

e-Arşiv fatura: e-Fatura kullanıcısı olmayan alıcılara (çoğunlukla tüketicilere) elektronik ortamda düzenlenen fatura türü. İnternetten satış yapan işletmelerde yaygındır.
e-Fatura: Kayıtlı e-Fatura kullanıcıları arasında elektronik ortamda düzenlenen ve iletilen fatura. Belirli ciro eşiklerini aşan işletmeler için zorunludur.
E-ihracat: Ürünlerin internet üzerinden yurt dışındaki alıcılara satılması. Kendi online mağazanızdan ya da yurt dışı pazaryerlerinden yapılabilir. E-ihracat rehberi
ETBİS: Ticaret Bakanlığı'nın Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi. İnternet üzerinden satış yapan işletmelerin kayıt olması gereken sistemdir; kayıt e-Devlet üzerinden yapılır. E-ticaret sitesi kurma rehberi
ETGB: Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi. Mikro ihracat kapsamındaki düşük tutarlı ve hafif gönderilerin basitleştirilmiş usulle beyan edilmesini sağlar. E-ihracat rehberi

GTIN (barkod): Ürünü dünya genelinde tanımlayan standart numara; perakendede barkodun altındaki 8, 12, 13 ya da 14 haneli sayı. Arama motorları ürünü bu numarayla eşleştirir.

İşlemsel ileti: Sipariş onayı, kargo bildirimi, şifre sıfırlama gibi müşterinin yaptığı bir işlemle ilgili bilgilendirme. Ticari ileti onayı gerektirmez; kampanya içermemelidir. İYS rehberi
İYS (İleti Yönetim Sistemi): Ticari elektronik ileti onaylarının kaydedildiği ulusal sistem. Kampanya e-postası ve SMS göndermeden önce alıcının izninin İYS'de kayıtlı olması gerekir. İYS rehberi

Kapıda ödeme: Müşterinin ödemeyi ürünü teslim alırken nakit ya da kartla kargo görevlisine yaptığı ödeme yöntemi.
Kâr marjı: Satıştan elde edilen kârın KDV hariç satış tutarına oranı. Maliyet üzerine kâr oranıyla (markup) karıştırılmamalıdır. Kâr marjı hesaplama aracı
Kargo entegratörü: Birden çok kargo firmasının fiyatını ve gönderi işlemlerini tek bir bağlantı üzerinden sunan hizmet. Entegrasyonlar
KDV: Katma Değer Vergisi. Türkiye'de genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1'dir. Tüketiciye gösterilen fiyatlar KDV dahil yazılır. KDV hesaplama aracı
KVKK: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu. Müşteri verisini işleyen her online mağaza aydınlatma metni yayımlamak ve verileri kanuna uygun işlemekle yükümlüdür.

Markup (maliyet üzerine kâr): Kârın ürün maliyetine oranı. 75 TL'ye mal olan ürünü 100 TL'ye satmak yaklaşık %33,3 markup demektir. Kâr marjı hesaplama aracı
Matrah: Verginin hesaplandığı tutar. KDV'de satış fiyatının KDV hariç kısmıdır. KDV hesaplama aracı
Mesafeli satış sözleşmesi: Satıcı ile tüketicinin aynı fiziksel ortamda bulunmadan, internet gibi uzaktan iletişim araçlarıyla kurduğu satış sözleşmesi. Ödeme adımında tüketiciye onaylatılır.
Mikro ihracat: Bireysel alıcılara yapılan düşük tutarlı ve hafif yurt dışı gönderilerinin ETGB ile basitleştirilmiş usulde ihraç edilmesi. E-ihracat rehberi

Ödeme kuruluşu: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'ndan lisanslı, işletmelere sanal POS ve ödeme hizmeti sunan kuruluş. Başvuru genellikle bankaya göre daha hızlıdır. Sanal POS rehberi
Ön bilgilendirme formu: Mesafeli satışta sözleşme kurulmadan önce tüketiciye satıcı, ürün, fiyat, teslimat ve cayma hakkı hakkında verilmesi zorunlu bilgileri içeren metin.
Ön sipariş: Stokta olmayan ürünün, stoğa girdiğinde gönderilmek üzere satılması.

Pazaryeri: Birden çok satıcının ürünlerini tek bir platformda sattığı çevrim içi alışveriş sitesi. Satıcı genellikle satış başına komisyon öder.

Sanal POS: Kartla internetten ödeme almayı sağlayan hizmet; fiziksel kart makinesinin internetteki karşılığı. Bankadan ya da ödeme kuruluşundan alınır. Sanal POS rehberi
Segment: Belirli özelliklere göre (son sipariş tarihi, toplam harcama, etiket gibi) gruplanan müşteri kümesi. Kampanyaları doğru kişilere göndermek için kullanılır.
SEO: Arama motoru optimizasyonu. Sitenin ve ürün sayfalarının arama sonuçlarında daha üst sıralarda ve daha zengin görünmesi için yapılan çalışmaların tümü.
Site haritası (sitemap): Sitedeki sayfaların listesini arama motorlarına bildiren dosya. Genellikle siteadi.com/sitemap.xml adresinde bulunur.
SKU (stok kodu): Bir ürünü ve varyantını depo ve satış süreçlerinde tanımlamak için işletmenin verdiği iç kod.

Terk edilen sepet: Ürün sepete eklendiği hâlde ödeme tamamlanmadan bırakılan alışveriş. Ortalama olarak sepetlerin yaklaşık %70'i bu şekilde terk edilir. Terk edilen sepet rehberi
Ticari elektronik ileti: Ürün ya da hizmet tanıtan, kampanya ve indirim içeren e-posta, SMS ve aramalar. Tüketicilere gönderilmesi için önceden onay gerekir. İYS rehberi

Valör: Kartla yapılan satışın tutarının işletmenin hesabına geçmesi için geçen süre. Kısa valör genellikle daha yüksek komisyon demektir. Sanal POS rehberi
Varyant: Aynı ürünün beden, renk gibi seçeneklere göre ayrışan her bir hâli. Her varyantın kendi stoğu, fiyatı ve stok kodu olabilir.

Webhook: Bir olay olduğunda (yeni sipariş gibi) bir sistemin diğerine otomatik olarak bildirim göndermesi. Mağazayı başka yazılımlara anlık bağlamak için kullanılır.

Yapısal veri: Sayfadaki bilgileri (ürün adı, fiyat, stok, puan) arama motorlarının anlayacağı standart biçimde işaretleyen kod. Arama sonuçlarında fiyat ve yıldız gibi zengin görünümleri sağlar.